WillingtobeGreek

Εκεί να δώσεις την καρδιά σου….

Archive for ελληνικα πανεπιστημια

Παγκόσμια διάκριση για το Μετσόβιο Πολυτεχνείο

EÐÅÔÅÉÏÓ ÅÎÅÃÅÑÓÇÓ ÐÏËÕÔÅ×ÍÅÉÏÕ

Στα κορυφαία 30 πανεπιστήμια του κόσμου κατατάσσεται το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ) στον τομέα της Μηχανικής, σύμφωνα με τον νέο διεθνή πίνακα κατάταξης των πανεπιστημίων της «QS».

Επιπλέον τρία ελληνικά πανεπιστήμια καταλαμβάνουν μια θέση στο «τοπ 150»: το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), το Πανεπιστήμιο Πατρών και το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΟΠΑ). Τα «πρωτεία», βεβαίως, παγκοσμίως κατέχουν τα αμερικανικά πανεπιστήμια Χάρβαρντ και ΜΙΤ.

Στη λίστα της «QS» για την κατάταξη των πανεπιστημίων ανά τομέα, που δημοσιεύεται στο Topuniversities.com, η σχολή Πολιτικών Μηχανικών του ΕΜΠ καταλαμβάνει την 26η θέση. Στον τομέα της Μηχανικής διακρίνονται, επίσης, το ΑΠΘ και το Πανεπιστήμιο Πατρών, τα οποία «πλασάρονται» ανάμεσα στα 150 κορυφαία πανεπιστήμια του κόσμου. Και το τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής του ΟΠΑ, όμως, βρίσκεται στο «τοπ 150».

Στην κορυφή της κατάταξης βρίσκονται τα αμερικανικά πανεπιστήμια. Το Χάρβαρντ και το ΜΙΤ κυριαρχούν σε συνολικά 21 γνωστικά αντικείμενα. Στην πρώτη δεκάδα περιλαμβάνεται, ακόμη, το πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ το οποίο αριστεύει σε 31 τομείς, ενώ ακολουθούν το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και το Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ που διακρίνονται σε 29 τομείς. Το Χάρβαρντ μπαίνει στο «τοπ 10» σε 28 τομείς, το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Μπέρκλεϊ σε 26 και το MIT σε 19.

Ακολουθούν το LSE του Λονδίνου με 11, το Πρίνστον και το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Λος Αντζελες με 10, το Γέιλ με 9, το Imperial College με 8, το University College London με 6 και το Caltech και το Πανεπιστήμιο της Κολούμπια με 5. Η κατάταξη της «QS βασίζεται στις απαντήσεις περί των 85.000 ακαδημαϊκών και 41.000 εργοδοτών.

http://www.ellinikes-diakriseis.gr/

Advertisements

«Οι καλύτεροι ‘Ελληνες επιστήμονες έχουν εξοριστεί από την Ελλάδα»

115-620x412

Ο ελληνισμός διαθέτει περίπου το 3% των επιστημόνων κορυφαίας εμβέλειας παγκοσμίως, αν και ο πληθυσμός της Ελλάδας ή των Ελλήνων διεθνώς αντιστοιχεί μόνο στο 0,15% ή 0,20% από τα 6,92 δισεκατομμύρια κατοίκους του πλανήτη. Κι όμως, παρά τη σημαντική παραγωγή Ελλήνων επιστημόνων, το 85% εκείνων με ισχυρή επιρροή δεν βρίσκεται στην Ελλάδα.

Ειδικότερα, ο Ιωάννης Π. Α. Ιωαννίδης -τακτικός καθηγητής Πρόληψης Νοσημάτων, Παθολογίας, Ερευνας και Πολιτικής Υγείας, όπως και Στατιστικής στο Πανεπιστήμιο Stanford των ΗΠΑ- στο τελευταίο βιβλίο του «Παραλλαγή πάνω στην τέχνη της φυγής και ένα απονενοημένο Ριτσερκάρ» (Κέδρος 2014) περιλαμβάνει δεδομένα που περιγράφουν μία πραγματικότητα με δύο όψεις: Τιμά τους Eλληνες επιστήμονες και ερευνητές, αλλά αναδεικνύει και τα προβλήματα του ελληνικού κράτους και του συστήματος οργάνωσης των ελληνικών πανεπιστημίων. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον κ. Ιωαννίδη:

• Για την καταγραφή των δεδομένων που παρουσιάζονται στο βιβλίο χρησιμοποιήθηκε η βάση Google Scholar που έχει το πλεονέκτημα να καλύπτει το ευρύτερο δυνατό φάσμα των επιστημών (θετικών, βιοϊατρικών, οικονομικών και κοινωνικών επιστημών, επιστημών πληροφορικής κ.λπ.) και αμβλύνει τις ανισότητες μεταξύ διαφορετικών πεδίων. Η διαδικασία αναζήτησης χρησιμοποίησε επίσης τις βάσεις Web of Science, Scopus και Microsoft Academic Search, ώστε να μεγιστοποιηθεί η πληρότητα της εντόπισης επιστημόνων υψηλής απήχησης.

• Με βάση τις αναφορές που κάνουν άλλοι επιστήμονες στο έργο ενός τρίτου επιστήμονα, συνολικά 336 επιστήμονες με ελληνικά ονόματα περιλαμβάνονται στους πλέον κορυφαίους επιστήμονες, ως προς την επιρροή τους στη διεθνή βιβλιογραφία. Κριτήριο είναι ένας επιστήμονας να έχει πάνω από 10.000 αναφορές και τουλάχιστον μια δημοσίευση ή βιβλίο (ως πρώτος/τελευταίος/μόνος συγγραφέας), να έχει πάνω από 500 αναφορές ή 4.000 έως 10.000 αναφορές, αλλά τουλάχιστον μια δημοσίευση ή βιβλίο (ως πρώτος/τελευταίος/μόνος συγγραφέας) με πάνω από 1.000 αναφορές. Τα κριτήρια διασφαλίζουν τον μεγάλο συνολικό όγκο αναφορών, δίνοντας και έμφαση στο να υπάρχουν και συγκεκριμένες δημοσιεύσεις ή βιβλία εξαιρετικά υψηλής εμβέλειας.

• Oμως το 85% από τους κορυφαίους 336 επιστήμονες με ελληνικά ονόματα βρίσκεται σήμερα στο εξωτερικό. Ακόμη και οι λίγοι που βρίσκονται στην Ελλάδα έχουν κάνει τις περισσότερες φορές το μεγαλύτερο μέρος του σημαντικού τους έργου εκτός Ελλάδας και πολλοί από αυτούς φεύγουν πάλι τα τελευταία χρόνια στο εξωτερικό. Ενδεικτικά, περίπου το 95% του δημοσιευμένου έργου των 336 έχει γίνει εκτός Ελλάδος.

«Οι καλύτεροι Eλληνες επιστήμονες έχουν μαζικά εξοριστεί από την Ελλάδα. Μια φθίνουσα μειονότητα εξακολουθεί να ζει στην Ελλάδα, συχνά σε συνθήκες σκληρής εσωτερικής εξορίας. Η έλλειψη χρηματικών πόρων, υποδομών και υποστήριξης για την επιστήμη και την έρευνα είναι βέβαια πασιφανής, αλλά δεν είναι ο μόνος λόγος γι’ αυτήν τη φυγή του καλύτερου δυναμικού που διαθέτει η χώρα. Θεωρώ ότι ακόμη χειρότερος λόγος είναι η έλλειψη συλλογικού κοινωνικού οράματος για την ανάδειξη της αριστείας και η εκτεταμένη επικράτηση των μετρίων στον ακαδημαϊκό, πολιτικό, και ευρύτερο κοινωνικό βίο που οδηγεί σε απαξίωση και μιζέρια. Αν και οι 336 αυτοί επιστήμονες είναι παγκοσμίως γνωστοί και διάσημοι, στον ελλαδικό χώρο, οι περισσότεροι είναι άγνωστοι, ενώ ακούγονται και επικρατούν κατά κόρον τα ονόματα μόνο διαφόρων ασήμαντων, φιλόδοξων και πολιτικά/συνδικαλιστικά/παραθρησκευτικά/ποδοσφαιρικά κ.λπ. δικτυωμένων» δήλωσε στην «Κ» ο κ. Ιωαννίδης. Και πρόσθεσε: «Εξίσου ασήμαντοι σε παγκόσμιο επίπεδο είναι και οι περισσότεροι που δρουν στο εξωτερικό, αλλά αναγνωρίζονται κατά καιρούς ως διακεκριμένοι από ελλαδικούς θεσμούς. Το ελλαδικό σύστημα έχει κατασκευάσει μια ανυπόστατη τεχνητή πραγματικότητα ακόμη και για τους Eλληνες του εξωτερικού. Η δεξαμενή μετριοτήτων ανατροφοδοτεί εσαεί τη μετριότητα σε θέσεις ισχύος». kathimerini

http://www.hellasforce.com/

Ελληνικές επιτυχίες στο CERN: Επιτυχίες των Ελλήνων ή της Ελλάδας;

atlas1-thumb-large

Tο ευρωπαϊκό κέντρο φυσικής υψηλών ενεργειών (CERN) στη Γενεύη είναι το μεγαλύτερο εργαστήριο φυσικής υψηλών ενεργειών του κόσμου. Ο «μεγάλος επιταχυντής αδρονίων, LHC» που λειτουργεί στο CERN από το 2010, έχει κατασκευαστεί σε μία κυκλική σήραγγα μήκους 27 χιλιομέτρων σε βάθος περίπου 100 μέτρων. Η Ελλάδα είναι μέλος του CERN από την ίδρυσή του, το 1954. Στην εξηντάχρονη ζωή του εργαστηρίου, Έλληνες έχουν σημειώσει πολλές και σημαντικές επιτυχίες. Έχουν συμμετάσχει σε πειράματα που άλλαξαν την κατανόηση του κόσμου και έχουν προτείνει ριζοσπαστικές θεωρίες που τελικά αποδείχθηκαν σωστές.

atlas2-thumb-large

Χαρακτηριστικό παράδειγμα η ανακάλυψη του σωματιδίου Higgs (ή πιο επιστημονικά του μηχανισμού Brout–Englert–Higgs). Ελληνικές πειραματικές ομάδες συμμετείχαν αποφασιστικά στα πειράματα ATLAS και CMS τα οποία έκαναν την πειραματική ανακάλυψη και οδήγησαν την απονομή του βραβείου NOBEL στους F. Englert και P. Higgs (σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση:
«Απονέμουμε το βραβείο NOBEL … για τη θεωρητική πρόβλεψη … ενός θεμελιώδους σωματιδίου που παρατηρήθηκε από τα πειράματα ATLAS και CMS στον μεγάλο επιταχυντή αδρονίων (LHC) του CERN»). Ο ίδιος ο P. Higgs στην πανηγυρική ομιλία του στη Στοκχόλμη είπε μεταξύ άλλων «… στο CERN o Δ. Νανόπουλος και οι συνεργάτες του ώθησαν τους πειραματικούς φυσικούς να ψάξουν για αυτό το καινούργιο σωματίδιο…». Ο ακαδημαϊκός καθ. Δ. Νανόπουλος είναι σήμερα υποψήφιος γενικός διευθυντής του CERN. Αυτό είναι μια μεγάλη ελληνική επιτυχία, καρπός μιας μακράς επιστημονικής διαδρομής του κ. Νανόπουλου σε ερευνητικά κέντρα και πανεπιστήμια όλου το κόσμου (χωρίς να ξεχνάμε, βέβαια, πως το εκλεκτορικό σώμα ενός ελληνικού πανεπιστημίου δεν τον έκρινε ικανό για μία θέση καθηγητή!).

atlas3-thumb-large

Το πείραμα ATLAS (και αντίστοιχα και το πείραμα CMS), με διαστάσεις 50x25x25 μέτρα ζυγίζει πάνω από 7.000 τόνους και είναι μία από τις μεγαλύτερες πειραματικές διατάξεις που έχει κατασκευάσει ποτέ ο άνθρωπος.

Είναι εντυπωσιακό πως υπάρχουν μέρη του που έχουν κατασκευαστεί στην Ελλάδα από Έλληνες. Στο ATLAS ελληνικά πανεπιστήμια ανέλαβαν πλήρως τη σχεδίαση, κατασκευή, εγκατάσταση και λειτουργία ενός μεγάλου υποσυστήματός του. Έλληνες ερευνητές κατάφεραν επί σειρά ετών να ξεπεράσουν γραφειοκρατία και ουσιαστική έλλειψη ενδιαφέροντος από την ελληνική πολιτεία, πήγαν αντίθετα στο ρεύμα της αδράνειας και της μιζέριας και με τα πενιχρά διαθέσιμα μέσα στη χώρα πέτυχαν μια διακεκριμένη διεθνή επιστημονική παρουσία.

Οι ελληνικές επιτυχίες δεν περιορίζονται όμως στα στενά ερευνητικά ακαδημαϊκά ενδιαφέροντα. Πρόσφατα, μαθητές ελληνικού σχολείου κέρδισαν τον πανευρωπαϊκό διαγωνισμό που προκήρυξε το CERN για σχολικές ομάδες, και θα έχουν την ευκαιρία από τον Σεπτέμβριο να πραγματοποιήσουν ένα δικής τους σύλληψης πείραμα με πιθανά αποτελέσματα που θα ενδιαφέρουν ολόκληρη την επιστημονική κοινότητα. Οι μαθητές αυτοί και οι δάσκαλοί τους πήγαν αντίθετα στο ρεύμα και αποφάσισαν πως, παρά τον φόρτο των σχολικών υποχρεώσεων, αξίζει να ασχοληθούν στον ελεύθερο χρόνο τους με «σχολικά» θέματα. Επίσης πριν μερικές μέρες ανακοινώθηκε πως ο ζωγράφος Ν. Παπαδόπουλος επιλέχθηκε σαν φιλοξενούμενος καλλιτέχνης στο CERN για να μετατρέψει σε τέχνη την ερευνητική πράξη.

Όλα τα παραπάνω είναι παραδείγματα ελληνικών επιτυχιών. Ίσως όμως δεν είναι παραδείγματα επιτυχίας της Ελλάδας;

Το ελληνικό κράτος, εκτός του ότι δεν ενθάρρυνε ουσιαστικά αυτές τις δραστηριότητες, δεν ικανοποιεί ούτε τις συμβατικές υποχρεώσεις της χώρας στο CERN (μερική πληρωμή της ελληνικής συμμετοχής στον προϋπολογισμό του εργαστηρίου, έλλειψη οικονομικής υποστήριξης Ελλήνων ερευνητών για διεθνείς συνεργασίες κ.λπ.).

Εύκολα μπορεί να φανταστεί κανείς πόσες περισσότερες ελληνικές επιτυχίες θα είχαμε αν πολίτες και πολιτεία έκαναν κοινή προσπάθεια.

* Ο Σωτήρης Βλάχος είναι πυρηνικός φυσικός κι ερευνητής στο CERN

atlas4-thumb-large

http://www.protagon.gr/